Ứng dụng AI trong dạy học

Những năm gần đây, cùng với việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong trường học, AI được xem là công cụ hỗ trợ hiệu quả cho giáo viên trong quá trình soạn giảng, thiết kế bài học và tổ chức hoạt động trên lớp. Với khả năng xử lý dữ liệu nhanh, tạo nội dung đa dạng từ văn bản đến hình ảnh, video, AI đã giúp tiết kiệm thời gian, đồng thời mang lại nhiều ý tưởng sáng tạo trong xây dựng bài giảng.

Năm học 2025 - 2026, Trường PTDTBT THCS Pu Nhi, xã Pu Nhi có 14 lớp, 539 học sinh, 99% học sinh là người dân tộc thiểu số, việc tiếp cận tri thức của học sinh còn gặp không ít khó khăn do rào cản ngôn ngữ và điều kiện học tập. Trước thực tế đó, nhiều giáo viên đã linh hoạt ứng dụng AI để hỗ trợ giảng dạy, giúp học sinh dễ hiểu bài, tăng sự hứng thú trong mỗi tiết học.

Cô giáo Lường Thị Tiên, giáo viên bộ môn Khoa học tự nhiên, Trường PTDTBT THCS Pu Nhi, xã Pu Nhi cho biết: Việc sử dụng AI trong giảng dạy giúp tôi có thêm nhiều tư liệu trực quan, sinh động như hình ảnh, video minh họa. Thông qua các công cụ hỗ trợ, tôi có thể thiết kế bài giảng phù hợp với trình độ học sinh, đặc biệt lồng ghép thêm tiếng dân tộc Thái, Mông để các em dễ tiếp cận nội dung bài học. Những khái niệm khoa học vốn khô khan trở nên gần gũi hơn khi được truyền tải bằng hình ảnh trực quan kết hợp ngôn ngữ quen thuộc. Khi đưa AI vào thiết kế các hoạt động học tập, nhất là các trò chơi tương tác, học sinh thể hiện sự hào hứng rõ rệt. Nhiều em chủ động tham gia, mong muốn được trải nghiệm các hình thức học tập mới, qua đó tạo không khí lớp học sôi nổi, tích cực hơn so với trước đây.

Em Cà Lan Hương, học sinh lớp 8C1, Trường PTDTBT THCS Pu Nhi chia sẻ: Khi thầy cô sử dụng trí tuệ nhân tạo AI trong giờ học, em thấy bài giảng dễ hiểu hơn vì có nhiều hình ảnh, video minh họa. Em cảm thấy hứng thú hơn và tập trung học tốt hơn, nhất là với những nội dung khó.

Không chỉ hỗ trợ trực quan hóa kiến thức, AI còn giúp giáo viên đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính chủ động của học sinh. Học sinh được tham gia vào các hoạt động tương tác, thảo luận, giải quyết tình huống dựa trên nội dung được thiết kế từ AI. Điều này góp phần hình thành kỹ năng tự học, tư duy sáng tạo cho các em.

Thầy giáo Hoàng Quốc Huy, Hiệu trưởng Trường PTDTBT THCS Pu Nhi cho biết: Việc ứng dụng AI trong dạy học bước đầu mang lại hiệu quả tích cực. Nhà trường khuyến khích giáo viên chủ động tìm hiểu, sử dụng các công cụ phù hợp với điều kiện thực tế, đồng thời tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên môn để chia sẻ kinh nghiệm, cách làm hay. Tuy nhiên, việc ứng dụng AI vẫn cần được định hướng rõ ràng, tránh phụ thuộc hoàn toàn vào công nghệ mà làm giảm vai trò chủ thể của người thầy trong quá trình giảng dạy.

Tại Trường THCS và THPT Lương Thế Vinh, phường Điện Biên Phủ, việc ứng dụng AI trong giảng dạy đang được nhiều giáo viên chủ động triển khai, góp phần nâng cao chất lượng bài học. Cô giáo Nguyễn Thị Mỹ Hạnh, giáo viên bộ môn Tin học chia sẻ: Từ năm 2023, khi AI phát triển mạnh mẽ, tôi đã tích cực tìm hiểu và đưa công nghệ này vào hỗ trợ công tác chuyên môn. AI được sử dụng trong nhiều khâu của quá trình giảng dạy, từ thiết kế giáo án, xây dựng hệ thống câu hỏi trắc nghiệm đến tổ chức các hoạt động học tập trên lớp. Đặc biệt, việc ứng dụng AI để tạo các trò chơi tương tác và video minh họa đã giúp bài giảng trở nên sinh động, dễ hiểu, thu hút sự tham gia của học sinh.

AI giống như một kho học liệu lớn, cung cấp nhiều nguồn thông tin để giáo viên khai thác. Nhờ đó, thời gian soạn giảng được rút ngắn đáng kể, giúp chúng tôi có điều kiện đầu tư nhiều hơn cho phương pháp tổ chức dạy học. Tuy nhiên, AI chỉ là công cụ hỗ trợ. Những nội dung do AI cung cấp cần được giáo viên kiểm chứng, chọn lọc kỹ lưỡng trước khi đưa vào bài giảng, bảo đảm tính chính xác và phù hợp với chuẩn kiến thức. Vai trò của người thầy trong việc định hướng, dẫn dắt học sinh vì thế vẫn giữ vị trí then chốt.

Ứng dụng AI trong dạy học là xu hướng tất yếu trong thời đại số. Từ thực tiễn tại các nhà trường trên địa bàn tỉnh cho thấy, khi được sử dụng đúng cách, AI trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực, góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng giáo dục. Quan trọng hơn, đó là sự chủ động của người thầy trong việc tiếp cận cái mới, linh hoạt vận dụng vào thực tiễn, vì mục tiêu nâng cao chất lượng dạy và học trong giai đoạn hiện nay.